Orta Çağ'dan günümüze ulaşan Voynich el yazması, dünyanın en gizemli tarihî eserlerinden biri olarak kabul ediliyor. Bilinmeyen karakterlerle yazılan kitapta bitki tasvirleri, yıldız haritalarını andıran şekiller ve insan figürleri bulunuyor. Yüzyıllardır dil bilimciler, tarihçiler ve şifre uzmanları tarafından incelenen eserin içeriği henüz kesin olarak açıklanamadı.
VOYNICH EL YAZMASI NEDİR?
Voynich el yazması, 15. yüzyılın başlarına tarihlendirilen, yazarı ve dili bilinmeyen resimli bir kitaptır. Günümüzde ABD'deki Yale Üniversitesi Beinecke Nadir Kitaplar ve El Yazmaları Kütüphanesinde MS 408 katalog numarasıyla korunuyor.
Eser, adını 1912 yılında kitabı satın alan antikacı Wilfrid Voynich'ten alıyor. Günümüze ulaşan el yazması yaklaşık 240 sayfadan oluşuyor. Bazı yaprakların ise zaman içerisinde kaybolduğu düşünülüyor.
Kitabın en dikkat çekici özelliği, bilinen herhangi bir dile doğrudan karşılık gelmeyen karakterlerle yazılmış olması. Metindeki işaretler belirli bir düzen içerisinde tekrarlanmasına rağmen hangi dil veya şifreleme sisteminin kullanıldığı bilinmiyor.
VOYNICH EL YAZMASI KAÇ YILLIK?
Voynich el yazmasının yaşını belirlemek amacıyla parşömen örnekleri üzerinde radyokarbon tarihleme çalışmaları gerçekleştirildi. İncelemeler sonucunda kullanılan malzemenin 1404 ile 1438 yılları arasına tarihlendiği belirlendi.
Bu bulgu, kitabın yaklaşık 600 yıllık bir geçmişe sahip olduğunu gösteriyor. Bununla birlikte parşömenin üretildiği tarih, metnin tam olarak ne zaman yazıldığını kesin biçimde ortaya koymuyor.
VOYNICH EL YAZMASININ İÇİNDE NE YAZIYOR?
Voynich el yazmasının içeriği henüz çözülemediği için metinlerin ne anlattığı bilinmiyor. Araştırmacılar, sayfalardaki çizimlerden hareketle kitabı altı ana bölümde inceliyor.
Botanik bölümü: Gerçek bitkilere benzeyen ve bazıları tanımlanamayan bitki çizimleri bulunuyor.
Astronomi ve astroloji bölümü: Yıldızlar, dairesel şekiller ve burç sembollerini andıran tasvirler yer alıyor.
Biyolojik bölüm: Su dolu havuzlarda veya birbirine bağlı kanallarda gösterilen kadın figürleri dikkat çekiyor.
Kozmolojik bölüm: Katlanabilir sayfalara çizilmiş karmaşık dairesel diyagramlar bulunuyor.
Farmasötik bölüm: Bitki parçaları ve çeşitli kap çizimleri görülüyor.
Metin ağırlıklı bölüm: Kısa paragraflar ve yıldız benzeri işaretlerle ayrılmış satırlar yer alıyor.
Bu çizimler, eserin tıp, bitkisel tedavi, astronomi veya dönemin doğa anlayışıyla bağlantılı olabileceği yönünde değerlendirmelere yol açıyor. Kitabın hangi amaçla hazırlandığı ise bilinmiyor.
VOYNICH EL YAZMASI NEDEN ÇÖZÜLEMİYOR?
Voynich el yazmasının çözülememesinin temel nedeni, metnin hangi dilde yazıldığının ve kullanılan işaretlerin ne anlama geldiğinin bilinmemesi.
Metindeki karakterler bazı dilsel örüntüler gösterse de bunların bilinen bir alfabenin karşılığı olduğu kanıtlanamadı.
Araştırmacılar, kitabın unutulmuş bir dilde yazılmış olabileceğini, özel bir şifreleme yöntemi içerebileceğini veya anlamlı bir dile dayanmayan yapay bir metin olabileceğini değerlendiriyor.
Kitapta iki dilli açıklamaların ya da anlamı kesin olarak bilinen uzun metin parçalarının bulunmaması da çözüm çalışmalarını zorlaştırıyor.
VOYNICH EL YAZMASINI YAPAY ZEKÂ ÇÖZEBİLİR Mİ?
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte Voynich el yazmasının çözümünde bilgisayar destekli dil analizlerinden yararlanılıyor. Yapay zekâ yöntemleri, metindeki karakter dizilimlerini, kelime tekrarlarını ve olası dilsel ilişkileri incelemek için kullanılabiliyor.
Bununla birlikte metinde düzenli örüntüler tespit edilmesi, kitabın anlamının çözüldüğünü göstermiyor. Önerilen bir çevirinin güvenilir kabul edilmesi için farklı bölümlerde tutarlı sonuçlar vermesi ve bağımsız araştırmacılar tarafından doğrulanması gerekiyor.
2026 yılı itibarıyla Voynich el yazmasının tamamına ilişkin bilim dünyasında genel kabul görmüş bir çözüm bulunmuyor.
VOYNICH EL YAZMASINI KİM YAZDI?
Voynich el yazmasının yazarına ilişkin kesin bir bilgi bulunmuyor. Geçmişte İngiliz düşünür Roger Bacon'ın kitabı hazırladığı ileri sürülse de tarihleme sonuçları bu görüşü desteklemiyor.
El yazmasının geçmişine ilişkin belgeler, eserin 17. yüzyılda Avrupa'daki bilim ve düşünce çevrelerinde dolaştığını gösteriyor. Kitabın bir dönem Kutsal Roma İmparatoru II. Rudolf'un koleksiyonunda bulunduğu da tarihî kaynaklarda aktarılıyor.
Buna rağmen kitabı kimin hazırladığı, hangi amaçla yazdığı ve ilk okuyucularının kimler olduğu belirsizliğini koruyor.
VOYNICH EL YAZMASI NEREDE BULUNUYOR?
Voynich el yazması, ABD'nin Connecticut eyaletindeki Yale Üniversitesi Beinecke Nadir Kitaplar ve El Yazmaları Kütüphanesinde saklanıyor.
Eserin yüksek çözünürlüklü dijital görüntüleri internet üzerinden erişime açık tutuluyor. Böylece araştırmacılar ve tarih meraklıları kitabın sayfalarını, çizimlerini ve bilinmeyen karakterlerini inceleyebiliyor.
Yaklaşık altı asırlık geçmişine rağmen Voynich el yazması, tarih ve dil biliminin yanıt bekleyen sorularından biri olmayı sürdürüyor.
































