NASA’nın 21 Eylül’de duyurduğu araştırma, Perseverance’ın Jezero Krateri’nin iç kenarında bulunan ve “Margin Unit” olarak adlandırılan jeolojik bölgede gerçekleştirdiği incelemelere dayanıyor. Bilim insanları, buradaki kayaçların en az üç ayrı dönemde suyla etkileşime girdiğine ilişkin kanıtlar tespit etti.
Araştırmacılar başlangıçta bölgede, milyarlarca yıl önce var olduğu düşünülen gölün tabanında oluşmuş tortul kayaçlarla karşılaşmayı bekliyordu. Perseverance’ın incelemeleri ise magmatik kökenli kayaçların çok daha karmaşık bir su geçmişinin kayıtlarını taşıdığını ortaya koydu. Bulgular, hakemli bilimsel dergi Communications Earth & Environment’ta yayımlandı.
Yaşam arayışı için önemli mineraller tespit edildi
Araştırmanın dikkat çeken noktalarından biri, karbonat ve silika minerallerinin tespit edilmesi oldu. NASA’ya göre Dünya’da suyun olivin mineraliyle etkileşimi sonucunda hidrojen açığa çıkabiliyor. Hidrojen, bazı mikroorganizmalar için enerji kaynağı olabilirken oluşan karbonat ve silika mineralleri de geçmişte yaşamış mikroorganizmaların izlerinin korunmasına yardımcı olabiliyor.
Perseverance verileri, bölgedeki ilk su hareketlerinden birinde karbondioksit bakımından zengin yer altı suyunun olivinle etkileşime girdiğini gösteriyor. Daha sonraki süreçte ise Jezero Krateri’ndeki eski gölün kayaçların kimyasal yapısında değişikliklere yol açmış olabileceği değerlendiriliyor.
Sıcak yer altı sularının izine rastlandı
Bilim insanları, daha sonraki bir döneme ait üçüncü bir su hareketinin izlerini de belirledi. Bölgede kalsiyum sülfat ve florit gibi mineraller içeren damarlar tespit edildi. Floritin Dünya’da genellikle sıcak suyun volkanik kayaçlar arasında dolaştığı ortamlarda oluşması, Mars’ın geçmişinde sıcak yer altı suyu sistemlerinin de bulunmuş olabileceğine işaret ediyor.
Araştırmanın başyazarı Candice Bedford, Jezero Krateri’ndeki bu bölgenin farklı su sistemlerinin kesiştiği bir alan olduğunun anlaşıldığını belirtti. Araştırmacılar, yeni bulguların yalnızca Jezero Krateri’nin değil, erken dönem Mars’ın ikliminin ve yaşanabilirlik koşullarının anlaşılmasına da katkı sağlayabileceğini düşünüyor.
NASA’nın hedefi eski mikrobiyal yaşamın izlerini bulmak
Perseverance görevinin temel bilimsel hedeflerinden biri, Mars’ın geçmişte mikrobiyal yaşama ev sahipliği yapıp yapmadığını araştırmak. Keşif aracı, gezegenin jeolojik ve iklimsel geçmişini incelerken aynı zamanda Mars kayaçlarından örnekler topluyor ve bunları gelecekte yapılabilecek ayrıntılı incelemeler için saklıyor.
Yeni bulgular, Mars’ta yaşamın keşfedildiği anlamına gelmiyor. Ancak suyun bölgede daha önce düşünülenden karmaşık ve birden fazla döneme yayılan bir geçmişe sahip olduğunun belirlenmesi, Kızıl Gezegen’in geçmişte yaşamı destekleyebilecek koşullara sahip olup olmadığının anlaşılması açısından bilim insanlarına yeni ipuçları sunuyor.
